โครงการกำจัดปัญหาโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี ถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จขึ้นครองราชย์ 70 ปี พ.ศ. 2559 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จะทรงเจริญพระชนมพรรษา 84 พรรษา และในปีพ.ศ.2560 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จะทรงเจริญพระชนมพรรษา 90 พรรษา
โรคมะเร็งท่อน้ำดีในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีความชุกสูงมากที่สุดในประเทศ และมีแนวโน้มสูงขึ้น กว่าครึ่งหนึ่งของผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัยในระยะสุดท้าย ยังผลให้มีอัตรารอดชีพต่ำมาก โครงการแก้ไขปัญหาพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จึงได้รับการพัฒนาขึ้น ด้วยการสนับสนุนให้เป็นหนึ่งโครงการเนื่องในโอกาสครบรอบ 50 ปี มหาวิทยาลัยขอนแก่น และดำเนินการภายใต้กรอบข้อตกลงความร่วมมือกับกระทรวงสาธารณสุข เพื่อค้นหาผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีระยะเริ่มต้นและให้การรักษาที่มีประสิทธิภาพ ทำงานร่วมกันในรูปเครือข่าย และบูรณการกับภารกิจของกระทรวงสาธารณสุขอย่างแนบแน่น โดยดำเนินควบคู่ไปกับการพัฒนาบุคลากรที่เกี่ยวข้อง เพื่อสานต่องานอย่างยั่งยืนสืบไป
ในปี พ.ศ. 2556 โครงการพัฒนาระบบสาธารณสุขเพื่อการตรวจคัดกรอง ตรวจวินิจฉัย และบริหารจัดการผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดี ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และโครงการพัฒนาระบบสาธารณสุขเพื่อการตรวจคัดกรอง ตรวจวินิจฉัยและบริหารจัดการผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดี ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (Cholangiocarcinoma Screening and Care Program: CASCAP) ได้พัฒนาระบบ CASCAP Tools (www.cascp.in.th ต่อมาเปลี่ยนเป็น https://cloud.cascap.in.th) โดยศูนย์จัดการข้อมูลและวิเคราะห์ทางสถิติ (DAMASAC) คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น และเริ่มใช้งานเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2556 จากนั้น การกำจัดปัญหาพยาธิใบไมตับและมะเร็งท่อน้ำดี ได้รับรองให้เป็นมติสมัชชาสุขภาพแห่งชาติไปเมื่อเดือนธันวาคม 2557 กิจกรรมของโครงการ CASCAP จึงขยายขอบเขต ทั้งด้านเครือข่ายความร่วมมือ และเนื้อหากิจกรรม กล่าวคือครอบคลุมพื้นที่เสี่ยงทั้งประเทศ ทุกกลุ่มอายุ และทุกมาตรการ นับตั้งแต่ระดับปฐมภูมิ ทุติยภูมิ และตติยภูมิ มีการผนวกกิจกรรมการให้สุขศึกษาปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยง การตรวจพยาธิ การให้ยาฆ่าพยาธิ การตรวจคัดกรองมะเร็งท่อน้ำดีด้วยอัลตราซาวด์ การรักษาพยาบาล กระทั่งการดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้าย
มกราคม 2559 กระทรวงสาธารณสุข กำหนดให้การกำจัดปัญหาโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี เป็นนโยบายหลักที่กระทรวงฯ ดำเนินการเพื่อเฉลิมพระเกียรติ โดยให้ชื่อว่า “โครงการกำจัดปัญหาโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี ถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จขึ้นครองราชย์ 70 ปี พ.ศ. 2559 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จะทรงเจริญพระชนมพรรษา 84 พรรษา และในปีพ.ศ.2560 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จะทรงเจริญพระชนมพรรษา 90 พรรษา”
ความรู้เกี่ยวกับโรคมะเร็งท่อน้ำดี
การดำเนินกิจกรรม/โครงการในพื้นที่เสียงเขตอำเภอโพธิ์ไทร
26 กุมภาพันธ์ 2559 :
- ร่วมจัดนิทรรศการให้ความรู้เกี่ยวกับโครงการกำจัดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีร่วมกับชุมชนบ้านสองคอน ตำบลสองคอน อำเภอโพธิ์ไทร จังหวัดอุบลราชธานี ในประเพณีตักปลาของท้องถิ่น
28 กุมภาพันธ์ – 3 มีนาคม 2559 :
- เข้าร่วมอบรมจัดการข้อมูลโครงการกำจัดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีถวายเป็นพระราชกุศล แด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จขึ้นครองราชย์ครบ 70 ปีในพุทธศักราช 2559 พร้อมทั้งสมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถจะทรงเจริญพระชนมพรรษา 84 พรรษา ตลอดจนในปีพุทธศักราช 2560 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะทรงเจริญพระชนมพรรษา 90 พรรษา ณ ศูนย์สารสนเทศ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
เอกสารเผยแพร่
แนวทางการตรวจคัดกรองวินิจฉัยและรักษาโรคมะเร็งตับและท่อน้ำดี (867 downloads )
สื่อประชาสัมพันธ์
https://youtu.be/mWd7Wxmwe0Q
แหล่งที่มาข้อมูล
http://www.cascap.in.th
https://cloud.cascap.in.th/
มะเร็งท่อน้ำดี
ผู้ประสานงานโครงการ
- นายชนะจิต ศรีภักดี
- นางปราณี เขียวสด
- นายอภิวัฒน์ ลุนละบุตร
- น.ส.สุวรรณา เชื้อตาอ่อน
- นายมีศักดิ์ วิศุทธราวัฒน์